Bir Yaşına Kadar Uyku Eğitimine Karşıyım

Son 3 hafta, tamamen uyku eğitimine odaklanmış durumdaydım. Onu okudum bunu okudum, kafam allak bullak oldu. Denemeler yaptım. Ama nafile. Oğlumun 6. ayı tamamen uğraşlarla okumalarla geçti. Şu anda 7 ay+1 günlük olan oğlum Allaha şükür günde 12 saat kadar uyuyor ve uykularının saati kendiliğinden düzene girdi. Bilgilerim tazeyken hepsini toparlayıp neden uyku eğitimine karşıyım diye başlık attığımı anlatmaya çalışacağım

1 yaş altı çocuklarda ani bebek ölümü riski var

Tüm annelerin korkulu rüyası olan ani bebek ölümü veya beşik ölümü, genellikle 20 yaş altında, sigara içen, hamileliğinde kontrolleri düzenli yapılmamış annelerin çocuklarında görülüyor. Amerika’da siyahi ve genç annelerde daha yaygın. Başka risk faktörleri de var tabii ama yazmama gerek yok, internette bu konuda bolca yazı ve makale bulabilirsiniz.

Ani bebek ölümlerinin %90’ı ilk 6 ayda oluşmuş. Yani 6. aydan sonra risk iyice azalıyor ve 12-14. aylarda bu risk ortadan kalkıyor (birkaç kaynakta 14 ay dediği için 12-14 yazdım, tıp literatüründe ilk 12 ay diye geçiyor).

Ağustos 2016’da 3 yaşında ani bebek ölümü olmuş gibi haberler yapıldı (Bryan-Andrew Lock diye aratırsanız Türkiye’deki neredeyse tüm basında yer aldığını görebilirsiniz). Bu haberi taa hamileliğimde okumuş ve ani bebek sendromu demek ki daha uzun sürebiliyor demiştim. Ama rahatlayın, haber doğru değil. Aradan geçen sürede çocuğun su çiçeğini kaşıdığı için öldüğü ortaya çıkmış, annesi şu sıralar su çiçeğine karşı farkındalık kampanyaları yürütüyor yani ani bebek ölümü sendromu en geç 14. aya kadar diyebiliriz.

Bu ölümlerin nedeni bilinmiyor, bebeğin uykusunda kendisini anne rahminde sanıp nefes almayı bırakması şeklinde bir teori var. Bu nedenle 1 yaşına kadar anne rahmine benzeyen sıcak, havasız ortamlarda bebeğin derin uyuması önerilmiyor. Ölümler genellikle kış aylarında ve bebek uykuya daldıktan 20 dakika sonra oluyormuş.

Uyku eğitimi ile bebeğin gece mümkünse uyanmaması ve en az 6 saat blok uyuması hedefleniyor. Bana göre 6 saat çok uzun. Her 3 saatte bir bebeğimi hep uyandırdım ve 1 yaşına kadar uyandırmaya devam edeceğim. Bu kadar derin uykular istemediğim için uyku eğitimine karşıyım.

Yalnız şunu eklemem lazım. Literatüre geçmiş “Münchenhausen Syndrom by Proxy” isimli bir anne hastalığı var, iddiaya göre ani bebek ölümlerinin %25’i annenin ilgi çekmek için bebeğine zarar vermesinden kaynaklanıyor. Bu konunun araştırılması lazım.

Her bebek farklıdır, bebekler uyku saatlerini aslında kendileri ayarlıyor

Bazı bebekler cidden uykuyu severken bazıları sevmeyebiliyor. Bizimki aslında uykuyu seven bir bebek ama doğduktan sonra önce sünnet olma zorunluluğu yaşadık ve 21 günlükken sünnet oldu (idrarını yaparken zorlanıyordu, sünnetten daha kapsamlı bir operasyon geçirdi).

Ardından gaz sancıları şiddetlendi, düzenli gittiğimiz doktor “kolik” teşhisi koydu. Kolik bebeklerin ağladığına ve bunun normal olduğuna inanabilirsiniz ama ben inanmıyorum. Bu nedenle 3 tane özel doktora gittik ve nihayetinde çocuğun alerjisi olabileceği ortaya çıktı. Haklıydım. Kolik diye kestirip atmak yanlış, çocuk ağlıyorsa bir sorunu vardır.

Bebeğimin 2. ve 3. ayında 24 saat boyunca 15 dakika bile uyuyamadığım zamanlar oldu. Sol kolum bazen tutmuyordu. Sürekli kucağımda taşıyarak, akşamları da eşim kucağında uyutarak 2 zor ay geçirdik ve oğlumuz 4. ayında tekrar uyumaya başladı.

Yaptığımız şey basitti, uyumadan önce burnunu açmak ve mama vermemek (günde 60-90 cc arasında mama veriyorduk, sütüm yetmiyor sanıyordum). Son gittiğimiz doktorun verdiği sub simplex ve 1 aylıkken kullanmaya başladığımız bio gaila ile gaz sorununu çözdük.  Oğlum ağlamamaya ve uyumaya başladı hem de beni hiç zorlamadan.

Uyku ile ilgili 4. ayda yaşadığımız mutluluk rota aşısından sonra sona erdi. Eski Kubilay geri döndü, ağlayan ve sürekli kusan bir bebek. Uyku muyku hak getire, artık acıdan rahat yürüyemiyordum, oğlum 7 kilo olmuştu.

5. ay sonunda rota aşısının etkileri bitti.  Doktor, rota aşısının alerjiyi tetiklediğini söyledi ve ikinci dozu yaptırmadık. İşte tam bu esnada uyku eğitimini araştırmaya başladım.

İnternette çeşitli uyku eğitimi metotları var, bir kısmını denedim. İşin ucunda ağlatma var, ağlatmadan eğitim olmuyor, “yok bebek ben memede uyuyordum bu ne diye şaşırıyormuş ondan ağlıyormuş, yok bu ağlama o ağlama değilmiş” sonuçta ağlıyorlar işte ve oğlumu 30 saniyeden uzun ağlatmamaya çalışıyorum. Hatta bazı kişiler bu bebek ağlayamıyor diyor, sesi çıkmıyormuş, ciğerleri kapalıymış, ağlarsa ciğerleri açılırmış. Buna da katılmıyorum, ne kadar az ağlarsa gelecekte o kadar sakin bir insan olur.

Şu anda 7. aydayız. Eşime “Uyku eğitimine karşıyım, uyku koçu falan tutmayacağız” dedim, Allahtan ısrar etmedi. Blogumu biraz incelerseniz akademik çevirmen olduğum için makale tarayacağımı tahmin edersiniz. Bu konuda da pek çok makale taradım, bazı makalelerden o kadar etkilendim ki tereddütsüz “1 yaşına kadar uyku eğitimine karşıyım” dedim.

Doğal akışında ve sağlık durumunu sıkı kontrol ettikten sonra oğlumun uyku sorunu da neredeyse bitti.

İnsanlar gibi bebekler de farklıdır, sizinki uykuyu sevmiyor olabilir. Çocuğu belirli saatlerde uyutma alışkanlığı kazandırmak adına ağlatmak, onun adına karar vermek bana doğru gelmediği için 1 yaşına kadar uyku eğitimine karşıyım.

Beyaz gürültü saçmalığı, bazı uyku eğitimlerinde kullanılıyor

Beyaz gürültüyü hamileyken biliyordum ama araştırmamıştım. İlk çocuk doktorumuz kolik teşhisini koyduktan sonra bize sallamayı, beyaz gürültüyü vs önerdi. Bunların zararsız şeyler olduğuna inanıp derine inmemiştim. Hatta telefonuma birkaç video indirmiştim, dinlerken araya reklam girmesin diye.

Kabus gibi geçen 2. ve 3. aylarda tam 6 gün üst üste beyaz gürültü kullandım. Oğlum saç kurutma makinesinin sesini duyunca susuyordu. Çamaşır makinesinden korkuyordu. Çok ağladığı zamanlarda saç kurutma makinesini açıyorduk susuyordu.

Sonra 6 gün üst üste uyku saatlerini düzenlemek adına beyaz gürültü kullandım. 6. günde uykuları tamamen düzelmişti ve günde 16 saat uyumaya başlamıştı. Ancak bir sorun vardı. Bu çocuğun bir sancısı veya sıkıntısı olmasa uyumazdı, neden saç kurutma makinesi açıldığında susuyordu ve uyuyordu. Ağrı ya da sıkıntıya rağmen onu bu kadar uyutan neydi? Çok fena şüphelendim.

Sonra makaleleri taramaya başladım ve bir bilim dergisinde beyaz gürültünün bilişsel gelişimin gecikmesine neden olduğunu okudum. Başka bir yazıda da ani bebek ölümlerinde, ana rahmine benzer ortamların oluşturulmaması gerektiği yazıyordu. Eee beyaz gürültü, tam da bunun için değil mi yani bebeğin kendini ana rahminde gibi hissedip huzurla uyuması için değil mi? Yani nasılsa bize olmaz deyip ani bebek ölümü sendromunu tamamen es mi geçeceğiz?

Eski makalelerde yenidoğanlarda beyaz gürültü ağlama ve acıyı azaltma açısından hep tavsiye edilmiş ama 2018 sonrası çalışmalarda tam tersi. Buraya birkaç yayınlanmış çalışmanın linkini atacağım, çok fazla çalışma var, google a “white noise negative effects science” yazarsanız çalışmalar geliyor.

Yetişkinler beyaz gürültüyü önemsemiyor, sağlıklı olan da bu

Aslında okuduğum bir makalede yazılanlar beni en çok etkileyendi. Yazıda, 1 yaşına kadar bebeklerin beyinlerini organize etmesi ve bağlantılar kurmaya çalışması nedeniyle seslerin ne kadar önemli olduğundan bahsediliyordu. 1 yaş altındaki bebek, bu sesi anlamlandırmaya çalışıyor.

Yine bu yazıda yetişkinlerin örneğin gürültülü bir ortama girdiklerinde bu rutin gürültüyü ayırt ederek önemsemediklerini, önemseyenlerin ise sesleri işleme zorluğu çekenler olduğundan bahsediliyor. 1 yaş altı bebeklerde ise sesleri işleme zorluğu nedeniyle konuşmanın gecikmesi, öğrenme bozuklukları, disleksi, otizm veya dikkat eksikliği bozukluğu gibi sonuçları olabileceğinden bahsediliyor. Makale bu konuda Amerikan Pediatri Akademisine başvurmamızı ve kendimizin araştırmasını öneriyor. Yazılanlar bana yeterli geldiği için daha fazla kurcalamadım. Bu paragrafta linkini verdiğim yazıda sadece zararlı decibel değerleri değil, bebeklerde öğrenme bozukluklarından da bahsediliyor.

Uyku eğitimlerinin bazılarında “nasıl uyuttuğunuzun önemi yok, saatleri düzenleyin, 5 gün üst üste aynı saatte yatarsa ve bir rutin oluşturabilirseniz alışkanlık kazanacaktır” deniyor. Bu saatleri ayarlamak için beyaz gürültü kullanabilirsiniz diyen akımlar var. Hayır kullanamazsınız, kullanacaksanız da sürekli bebeğinizin başında durun. Bari kendini anne karnında hissetmesin.

Beyaz gürültü işin içine girdiği için 1 yaş altı bebeklerde uyku eğitimine karşıyım

Neden bu uzun süreli uyutma telaşı?

Anlayamadığım birşey var. Ben 43 yaşındaki halimle 7 aydır arka arkaya 4 saat uyumadan ayakta kalabiliyorsam daha genç olanlar (yani annelerin %99’u) neden hemen çocuğu uyutma, odasını ayırma telaşında? Bir yılınızı kendiniz için gözden çıkarın, uyku eğitimine 1 yaşında başlayın. Çocuğunuz da insan, nihayetinde uyumaya başlayacaktır. Neden ağladığını bulmak zorundasınız. Hiçbir bebek sürekli olarak durup dururken ağlamaz, bir sıkıntısı vardır.

Hem bebeğin size güvenmesi, size bağlanması, onunla beraber yatmanız ilk 1 yıl için o kadar da kötü değil. Bu konuda da tabii ki çalışmalar var. Bilinenin aksine ilk yıllarında anneye çok bağlı olan, onunla yatan bebeklerin gelecekte daha bağımsız oldukları söyleniyor. Tek başına bırakılan ve anne ile yatmayan bebeklerde özgüven sorunu daha yüksek oranlarda deniyor.

Amerikan Pediatri Akademisi ve UNICEF, ebeveyn ile bebeğin beraber uyumalarını özellikle ilk 6 ay ve sonrasında, bebeğin gelişimi açısından önemli olduğunu söyleyerek destekliyor.

Ayrıca anneysen com sitesindeki “Çocuğun Anne Baba ile Yatması Doğru mudur?” isimli yazı da argümanımı destekliyor. Aslında ismini hatırlayamadığım bir kitap vardı, orada uzun uzun anlatılıyordu, yanınızda yatırın ama kucağınıza almayın diyordu. Hatırladığımda yazarım. Ünlü bir çocuk doktorunun kitabıydı.

Özetle: de 1 YAŞINA KADAR UYKU EĞİTİMİNE KARŞIYIM

Tüm bunları bir araya getirdiğimde ulaştığım sonuç bu. Katılan olur olmaz. Ancak yazımdaki bazı çalışmalara lütfen kulak verin ve siz de araştırın sonuçta yazdıklarımın tam tersini savunan çalışmalar da var. Ben bu çalışmalara inanmayı seçiyorum. Etrafta çocuklarının bütün gece uyumasıyla övünen bolca anne var. Uyku eğitiminden para kazanan insanlar var. Böyle bir sektör bile var. Fiyatlar da çok ucuz değil.

Sonuçta tercih meselesi olsa da, ben argümanımı sundum. Yorum sizin.

Kendinle İlgilen Twitter Sayfası

.